ΟΙ ΦΥΛΕΣ ΤΟΥ COVID-19*
του Νίκου Γεωργαντά
Όλοι μας, από τον Μάρτιο του τρέχοντος έτους μέχρι και σήμερα, έχουμε βιώσει και βιώνουμε καταστάσεις και γεγονότα, που αν κανείς τα ανέφερε ένα χρόνο πριν, θα τον θεωρούσαν τουλάχιστον τρελό.
Στο Χόλιγουντ μόνο, ίσως, χαρακτηριζόταν ευρηματικός σεναριογράφος ταινιών science fiction.
Ένα απ' τα ζητήματα που τέθηκαν στο δημόσιο διάλογο, απ' την πρώτη στιγμή, ήταν αν η χρήση μάσκας προστατεύει έναντι του ιού ή όχι.
Αρχικά, μέσα στην καραντίντα η γραμμή ήταν ότι η μάσκα δίδει 《ψευδή αίσθηση ασφάλειας》.Ήταν υποχρεωτική μόνο σε πολύ ειδικές περιπτώσεις όπως η επίσκεψη σε νοσοκομείο και γιατρό ή η φροντίδα ανθρώπου που νοσεί.
Πλέον έχουμε φτάσει στο ακριβώς αντίθετο σημείο: υποχρεωτική χρήση μάσκας στους κλειστούς χώρους και στους ανοικτούς δημόσιους αν υπάρχει συνωστισμός.
Το ενδιάμεσο ακατανόητο στάδιο ήταν αυτό της 《ισχυρής σύστασης χρήσης μάσκας》.
Παλινωδίες που προκάλεσαν σύγχυση.
Το "Μένουμε ασφαλείς" ήταν ένα ξεκάθαρο μήνυμα.Η ισχυρή σύσταση ισοδυναμούσε με
"μη σύσταση".
Όλα τα παραπάνω σε συνδυασμό με την καλοκαιρινή ραστώνη και χαλάρωση έδωσαν ζωτικό χώρο στους γνωστούς συνωμοσιολόγους, αρνητές του κορονοϊού και λοιπούς ψεκασμένους.
《Δεν υπάρχει κορονοϊός αφού δεν έχει αρρωστήσει κάποιος που να ξέρω.Κυκλοφορώ χωρίς μάσκα και δεν έχω κολλήσει》.Ακλόνητα επιχειρήματα, αντίστοιχα του τύπου η γη είναι επίπεδη κθώς κανείς γνωστός μου δεν την έχει αντικρίσει απ'το διάστημα για να βεβαιώσει ότι είναι σφαιρική.Κι άλλα τινά.
Η χρήση μάσκας ή μη έχει, όμως, κι άλλες παρενέργεις.
Αντεγκλήσεις και ζωηρή ανταλλαγή επιχειρημάτων, ξεκατινιάσματα μεταξύ όσων φορούν μάσκα και όσων δεν φορούν και τούμπαλιν.Στα σούπερμαρκετ, στα μαγαζιά στα μέσα μεταφοράς.Ο προσεκτικός παρατηρητής, αξιοποιώντας τα δεδομένα και ομαδοποιώντας τα, με μικρές δόσεις χιούμορ καταλήγει σε ενδιαφέροντα "συμπεράσματα" για τις φυλές του κόβιντ 19.
Οι κάτωθι τυπολογίες είναι ενδεικτικές.
1) Ο ΣΥΜΜΟΡΦΟΥΜΕΝΟΣ ΣΤΙΣ ΥΠΟΔΕΙΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΡΧΩΝ (Rule Follower) - εικόνα [1]
Ακολουθεί τις συστάσεις των αρχών.Είναι κουρασμένος, ίσως και λιγάκι μπερδεμένος αλλά συμμορφώνεται.Μεταξύ αυτών υπάρχει κι ένα ποσοστό που δεν θα τηρούσε τις οδηγίες αν δεν υπήρχε το διοικητικό πρόστιμο των 150 ευρώ. Ρουλ φόλοουερ εξ ανάγκης ή εξαναγκασμού.Δεν είναι ο κανόνας.
Κατανοεί ότι τα πράγματα είναι σοβαρά, φορά μάσκα γιατί θέλει να προστατεύσει την υγεία τη δική του και των οικείων του.Προσπαθεί να αποφεύγει τους συνωστισμούς.Ελπίζει στην εύρεση αποτελεσματικής θεραπείας ή εμβολίου.Δεν ενημερώνεται μόνο από την τηλεόραση ή τα σόσιαλ μίντια. Ο ορθολογισμός του, τον κάνει να αμφιβάλλει σφόδρα για την αποτελεσματικότητα της προστασίας που παρέχει η μάσκα (έχει διαβάσει ότι τα αιωρούμενα σωματίδια ξεπερνούν τη διάμετρο ύφανσης της) αλλά ακολουθεί τους κανόνες.Αλλά μέχρι πότε;
2) Ο ΙΟΦΟΒΙΚΟΣ (Mr Paranoid) - εικόνα [2]
Έχει χάσει τ' αβγά και τα πασχάλια.Παρακολουθεί έντρομος τις εξελίξεις από τα τηλεοπτικά δίκτυα και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.Ανά πάσα στιγμή γνωρίζει αριθμό κρουσμάτων και διασωληνωμένων, έχει σχετική εφαρμογή στο κινητό.Σήκωσε όλα τα ράφια με ντετόλ, λοιπά αντισηπτικά και μαντιλάκια, ώσπου να τεθεί σε ισχύ η δρακόντεια αγορανομική διάταξη.Φορά τις πιο επαγγελματικές "εξωγήινες" μάσκες (ακόμα κι αντοσφυξιογόνες), γάντια νιτριλίου (με πούδρα ή όχι) και ειδικά γυαλιά.Δεν φείδεται εξόδων.Την εποχή του γενικευμένου λοκ ντάουν συνάντησα πολλούς τέτοιους στα άδεια κι έρημα βαγόνια του μετρό.Είδα άνθρωπο κάθε 30 δεύτερα να ψεκάζεται με αντισηπτικό και να βάζει και πάνω από τα γάντια! Ή να γράφει με γάντια σε πληκτρολόγιο που χρησιμοποιεί μόνο αυτός...
3) Ο ΦΟΡΑΩ & ΔΕΝ ΦΟΡΑΩ ΜΑΣΚΑ (Free Nose Guy) - εικόνα [3]
"Φορά" μάσκα στα μέσα μεταφοράς, στα σούπερμαρκετ και παντού μόνο και μόνο για να μην πληρώσει το 150άρι.Συχνά είναι αρνητής του κορονοϊού αλλά δεν το παραδέχεται ανοιχτά διότι δεν
θέλει να καταταγεί στους συνωμοσιολόγους και λοιπούς γραφικούς.
Δεν καλύπτει τη μύτη οπότε δώρο άδωρον.Αν υποτεθεί ότι είναι φορέας εκπνέει όλα τα σχετικά σωματίδια πάνω στους άλλους και εισπνέει αντίστοιχα.Η εμπειρική παρατήρηση οδηγεί στο συμπέρασμα ότι συχνά είναι παππούδια με μπεγλέρι και μαγκιά.Θρυλικοί τσακωμοί σε σούπερμαρκετ και λοιπούς δημόσιους χώρους.Τους "επιτίθενται" άτομα ανήκοντα στην κατηγορία 2, ενίοτε και σκληροπυρηνικοί της κατηγορίας 1.Αυτοί απαντούν συνήθως " άλλα αντ' άλλα, της Παρασκευής το γάλα".
Εξαιρούνται εργαζόμενοι που σε θερμοκρασίες κοντά στα 40 βαθμούς κελσίου καλούνται να φορούν όλη μέρα μάσκα.Δεν είναι εφικτό.Γι' αυτό ας μην σπεύδουν πολλοί να κατακρίνουν " ίνα μην κριθούν".Βέβαια, υπάρχουν και όσοι νιώθουν άτρωτοι, κυρίως νέοι αλλά οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν άλλα και γεννούν προβληματισμούς.
4) ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΗΣ ΤΗΣ ΜΑΣΚΑΣ ( Ear Flapper) - εικόνα [4]
Έχει τη μάσκα κρεμασμένη στο αφτί.Παντού, ακόμα και στο αυτοκίνητο, όταν είναι μόνος του.Την φορά λιγάκι όταν μπαίνει σε κλειστό χώρο, ασανσέρ κι αμέσως την αφαιρεί μόλις βγαίνει. Κανείς δεν ξέρει αν ενεργεί κατ' αυτόν τον τρόπο για πρακτικούς λόγους ή επειδή είναι επαναστάτης.Flappers έλεγαν στα 1920ς (roaring twenties) τις γυναίκες που φορούσαν μίνι φούστες (λίγο πάνω απ' το γόνατο, μη φανταστείτε), άκουγαν τζαζ, κάπνιζαν δημοσίως κι αγωνίζονταν για την εξίσωση των φύλων σε όλους τους τομείς.Λέτε κι ο ear flapper να αποσκοπεί να περάσει τέτοια μηνύματα;Κανείς δεν ξέρει!
5) Ο ΠΑΛΑΒΙΑΡΗΣ ( Mad Hatter) - εικόνα [5]
Όποιος έχει διαβάσει την Αλίκη στη χώρα των θαυμάτων ή έχει δει την αντίστοιχη ταινία της Ντίσνεϊ, καταλαβαίνει.Πρόκεται γισ τον τρελοκαπελά ή ακριβέστερα τον θεοπάλαβο.Άκρη δεν μπορείς να βρεις.Πιθανότατα αποκρύπτεται ο κάθε είδους αντιρρησίας κι αρνητής της πραγματικότητας.Δεν υπάρχει κορονοϊός.Κι αν υπάρχει τον έφτιαξαν Αμερικανοί, Κινέζοι, Άγγλοι, Γάλλοι, Ρούσοι κλπ. για να ελέγξουν την ανθρωπότητα, ο Μπιλ Γκέιτς για να πουλήσει εμβόλια ή για να μας βάλει τσιπάκια.Διαλέγετε και παίρνετε.Υπάρχουν πολλά σενάρια, ικανά να καλύψουν όλες τις θεωρήσεις επί του θέματος.Επιλέγεις αυτή που σου ταιριάζει ή σε βολεύει κι ό,τι προαιρείσθε!
6) Ο ΦΟΥΛΑΡΑΚΙΑΣ (Scarf Guy) - εικόνα [6]
ΑΑπροσδιόριστη κατηγορία.Μπορεί να είναι επαναστάτης όπως ο Ear Flapper, μπορεί και παλαβιάρης όπως ο Mad Hatter.Κανείς δεν ξέρει.Χρησιμοποιεί τη μάσκα όπως ένα κομψό, μεταξένιο φουλάρι.
Ένας γνωστός μου, πάντως, που κυκλοφορούσε κατ' αυτόν τον τρόπο διότι φντασιωνόταν ότι είναι χειρουργός!Θυμηθείτε το ρόλο ππυ ερμήνευε ο Σπύρος Ππαδόπουλος στη θρυλική σειρά του MEGA (Βασίλης Νεμέας) ΕΚΜΕΚ ΠΑΓΩΤΟ. Άβυσσος η ψυχή του ανθρώπου.Μπορεί να κάνει υπαινικτικό χιούμορ, μπορεί και όχι!
7) Ο ΦΑΣΙΟΝΙΣΤΑ ( Fashionista) - εικόνα [7]
Πάνω από όλα στο θέμα μάσκα, βάζει το στιλ.Προτιμά τις υφασμάτινες Γκούτσι, Πράντα,Βερσάτσε, Λακόστ, Ραλφ Λόρεν, άντε στην χειρότερη Γκι Λαρός ή απομιμήσεις τους.Εξεζητημένα χρώματα, σχήματα, υφάσματα.Συνδυασμοί χρωμάτων και χτενίσματος.Προσοχή τα λοιπά αξεσουάρ όπως γυαλιά, τσάντες κλπ πρέπει να δένουν αρμονικά στο σύνολο.Είδα ηλικιωμένη κυρία, προ καιρού, στον ΗΣΑΠ στάση Μοναστηράκι, με ασορτί μάσκα (που μάλλον είχε ράψει μόνη της) και περιβολή.Χαρά στο κουράγιο της, της έβγαλα το καπέλο (κυριολεκτικά) προσφέροντάς της την θέση μου να καθίσει.Βεβαια, όπως πάντα δεν λείπουν και τα "ψώνια".Είδα μάσκες με παγέτες και πέρλες! Τον φασιονίστα δεν τον κάνουν τα ακριβά μουράτα αξεσουάρ (όπως αντίστοιχα τα ράσα δεν κάνουν τον παπά) αλλά η καλογουστιά και η απροσδιόριστη λέξη στιλ.Μια μάσκα απ' τη λαϊκή, σωστά συνδυασμένη, μπορεί να κάνει μεγαλύτερη εντύπωση.Θραύση, που ' χε πει κι η αμίμητη Θεοπούλα στο Πάρα5.
8) Ο ΑΥΤΟΣΧΕΔΙΑΣΤΙΚΟΣ (D.I.Y. Guy) - εικόνα [8]
Συμπεριφέρεται έτσι είτε από ανάγκη ( π.χ. είναι ξεχασιάρης και δεν βάζει τη μάσκα στην τσάντα του φεύγοντας για τη δουλειά ή τη βόλτα) είτε από επιλογή ( π.χ. σιχαίνεται το τεράστιο εμπόριο που έχει στηθεί γύρω σπ' το θέμα μάσκα).
Χρησιμοποιεί από μαντίλια, πετσέτες, εσώρουχα μέχρι χαρτί κουζίνες.Οτιδήποτε, τέλοσπαντων, για να καλύψει το στόμα και τη μύτη του.Έχω πετύχει πολλούς στα μέσα μεταφοράς, το έχω κάνει κι εγώ.Δεν είμαι σίγουρος ότι αν σε πετύχουν οι " ελεγκτές τήρησης του νόμου", θα γλιτώσει το πρόστιμο.Πάντως αν στο επιβάλλουν, αξίζει να κάνεις ένσταση - προσφυγή κατά της πράξης καταλογισμού του προστίμου.
Από την μάσκα του θεάτρου στην αρχαία Ελλάδα ( είχε ψυχική θεραπευτική χρήση, "δι' ελέου και φόβου πέραινε την των τοιούτων παθημάτων κάθαρσιν, Αριστοτέλης), η ανθρωπότητα, ελέω κόβιντ19, πέρασε στην αποπνικτική μάσκα της αντισηψίας.Η λογική την υπομένει, το θυμικό (ίσως κι ο Τραμπ που κρύβει μέσα του ο καθένας μας) θέλει να την πετάξει μακριά. Για αυτό και θα μας χρειαστεί υπομονή - ιώβεια-, ψυχραιμία και χιούμορ.Κι όλα θα περάσουν ...
* Το παρόν κείμενο είναι χιουμοριστικό και πάσα ομοιότητα με πρόσωπα και καταστάσεις είναι παντελώς συμπτωματική. Ξέρω, επίσης, ότι το μέγεθος του κειμένου είναι ασυγχώρητο για φ-μπ (κάτι παραπάνω από σεντόνι, πάπλωμα θα έλεγα) και πολλοί θα με σιχτιρίσουν.Αλλά έτσι είν' η ζωή.Δεν μπορούμε να τα έχουμε όλα.