ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ: ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΒΗΜΑ ΕΓΙΝΕ

Του Νίκου Γεωργαντά

 

Για τα αποτελέσματα της  προχθεσινής Συνόδου Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.),  ανάλογα με την οπτική γωνία που βλέπει κανείς τα πράγματα, διαβάσαμε άκρως διιστάμενες απόψεις και σχόλια, τα οποία κυμαίνονται από την πλήρη απογοήτευση και κατήφεια μέχρι την συγκρατημένη αισιοδοξία και την ελπίδα.

Το ουσιαστικό, λοιπό, ερώτημα που τίθεται είναι: Ποια ήταν τελικά η απόφαση της Συνόδου Κορυφής;

Είναι βέβαιο ότι υπήρξε συμφωνία για την σύσταση Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάκαμψης της οικονομίας που πλήττεται σφοδρά από την πανδημία του κορονοϊού.  Επίσης εξουσιοδοτήθηκε η Επιτροπή (Κομισιόν) να επεξεργαστεί συγκεκριμένες προτάσεις για την εφαρμογή της εν λόγω απόφασης. Είχε προηγηθεί η σε δραματικούς τόνους ανακοίνωση – προειδοποίηση της ΕΚΤ και της Κριστίν Λαγκάρντ περί συρρίκνωσης του ΑΕΠ που μπορεί να αγγίξει και το 15% για το 2020.

Στην Σύνοδο Κορυφής, για άλλη μια φορά, οι Βόρειοι επέμειναν στη άποψη χορήγησης δανείων έστω και μηδενικού κόστους και «αποκλείουν» το ευρωομόλογο, ενώ οι Νότιοι ζητούν μη επιστρεπτέες επιχορηγήσεις και έκδοση κορονο-ομολόγου. Ωστόσο, είναι ευδιάκριτο ότι οι τόνοι έπεσαν και  αποφεύχθηκαν από όλες τις πλευρές οι σκληρές δηλώσεις∙ αντιθέτως έγιναν τοποθετήσεις, οι οποίες πρέπει να αναγνωστούν με πολλή προσοχή.

Ο Γάλλος πρόεδρος,  Εμανουέλ Μακρόν δήλωσε, μετά τη σύνοδο κορυφής της ΕΕ,  ότι είναι απαραίτητες χρηματοδοτικές μεταφορές (ανερχόμενες σε αξία τουλάχιστον 5 έως 10% του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος της ΕΕ) σε κράτη που έχουν πληγεί περισσότερο και όχι απλά δάνεια.  Μάλιστα προειδοποίησε ότι «Η Ευρώπη μας δεν έχει μέλλον αν δεν ξέρουμε πώς να παράσχουμε αυτή τη δημοσιονομική στήριξη. Η ενιαία αγορά είναι μια ολότητα, ένα μπλοκ. Και η ενιαία αγορά ευνοεί κάποιες περιοχές και χώρες που είναι οι πιο παραγωγικές στην Ευρώπη, διότι παράγουν αγαθά που μπορούν να πουλήσουν σε άλλες περιοχές. Αν εγκαταλείψουμε τις περιοχές αυτές, αν εγκαταλείψουμε ένα μέρος της Ευρώπης, θα καταρρεύσει ολόκληρη η Ευρώπη».

Από την άλλη πλευρά,  η Γερμανίδα Καγκελάριος, Ανγκέλα Μέρκελ δήλωσε ξεκάθαρα ότι η Γερμανία είναι διατεθειμένη να αυξήσει την συνεισφορά της στον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό της Ε.Ε., προκειμένου να χρηματοδοτηθεί το σχέδιο ανασυγκρότησης μετά την κρίση του κορονοϊού. Επί λέξει ανέφερε ότι «Η δημιουργία του ταμείου ανασυγκρότησης σημαίνει ασφαλώς ότι η Γερμανία θα πρέπει να υπολογίζει μεγαλύτερη συνεισφορά για τον επόμενο προϋπολογισμό», τονίζοντας ότι «αυτό είναι σωστό και καλό, καθώς τα κράτη – μέλη δεν επλήγησαν όλα με τον ίδιο τρόπο από την πανδημία». Πρόσθεσε, μάλιστα, ότι «μια κοινή ευρωπαϊκή απάντηση στην πρόκληση του κορονοϊού είναι και προς το γερμανικό συμφέρον», επαναλαμβάνοντας ωστόσο και την πάγια θέση κατά της έκδοσης ευρωομολόγων.

Επιπροσθέτως, ο Ιταλός πρωθυπουργός, Τζουζέπε Κόντε ανέφερε ότι την Σύνοδο Κορυφής επιτελέσθηκε μεγάλη πρόοδος, η οποία ήταν αδιανόητη μέχρι πριν λίγες εβδομάδες. Και δήλωσε ξεκάθαρα ότι «Το Ταμείο Ανάκαμψης πρέπει να αγγίξει το 1,5 τρισεκ. ευρώ και να εγγυηθεί την μεταφορά πόρων άνευ επιστροφής στις χώρες μέλη. Είναι βασικής σημασίας για να προστατευθούν οι εθνικές αγορές των χωρών μελών, να υπάρξουν ίσοι όροι και συμμετρική απάντηση σε ένα συμμετρικό σοκ». Και η Ιταλία δεν είναι οποιαδήποτε χώρα αλλά ιδρυτικό μέλος της Ε.Ε.

Ακόμα και ο άτεγκτος πολέμιος του ευρωομολόγου, πρωθυπουργός της Ολλανδίας, Μαρκ Ρούτε τουίταρε ότι: «Στη βάση των προτάσεων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εργαστούμε με εποικοδομητικό τρόπο σε μια κοινή στρατηγική για την φάση ανάκαμψης, που θα συνδέεται με τον πολυετή προϋπολογισμό».

Οι λοιπές χώρες του Νότου, δηλαδή Ισπανία, Πορτογαλία και Ελλάδα στήριξαν την πρόταση για τα Ταμείο Ανάκαμψης ζητώντας μη επιστρεπτέες επιχορηγήσεις, ενώ η Ισπανία δεν φάνηκε αρνητική και στα δάνεια υπό την μορφή μάλιστα των «αέναων δανείων», στα οποία καλύπτεται μόνο το κόστος, το οποίο αυτή την στιγμή είναι μηδενικό λόγω των αρνητικών επιτοκίων. Σημειώνεται ότι η Ελλάδα έθεσε το ζήτημα ειδικού προγράμματος για την στήριξη του τουρισμού ενώ επισημάνθηκε η προκλητικότητα της Τουρκίας στο Αιγαίο αλλά και στο μεταναστευτικό ζήτημα.

Από τα παραπάνω μπορεί να εκτιμήσει κανείς ότι το πρώτο βήμα έχει γίνει και ότι έχει υπάρξει μια πρώτη συμφωνία για την χρηματοδότηση του Ταμείου Ανάκαμψης.  Θα χρησιμοποιηθεί ως χρηματοδοτικό εργαλείο το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ). Με απλά λόγια ο κοινοτικός προϋπολογισμός της περιόδου 2021-2027 θα μπει και ως εγγύηση για την έκδοση ομολόγων από την Ε.Ε., η οποία έχει άριστη πιστοληπτική ικανότητα ΑΑΑ και άρα θα δανειστεί με τους καλύτερους όρους.

Αν πραγματοποιηθεί το παραπάνω σίγουρα δεν θα έχουμε κοινή έκδοση χρέους των κρατών μελών εν στενή εννοία (όπως θα συνέβαινε με την έκδοση ευρωομολόγου) αλλά στην πραγματικότητα θα έχει γίνει με έμμεσο τρόπο κάποιας μορφής αμοιβαιοποίηση  χρέους μέσω του κοινοτικού προϋπολογισμού.

Θα πρόκειται για έναν ιστορικό συμβιβασμό, ο οποίος θα έχει αναζωογονητική επίδραση στις οικονομίες των κρατών – μελών αλλά θα  σύρει και το όλο εγχείρημα της Ε.Ε. ένα βήμα μπροστά.

Η Γαλλία, η οποία αποτελεί και τη μοναδική πλέον ισχυρή στρατιωτική – πυρηνική δύναμη της Ε.Ε., και η περιλάλητη για τις αριστοτεχνικές διατυπώσεις γαλλική διπλωματία εργάζονται πυρετωδώς προς αυτή την κατεύθυνση ενός δίκαιου και αποτελεσματικού συμβιβασμού μιας και φαίνεται πως είναι η χώρα που  έχει την καθοριστική πολιτική δύναμη να τραβήξει το κάρο της Ε.Ε. προς τα μπρος. 

Από την άλλη μεριά, η Γερμανίδα Καγκελάριος τόσο με τις δηλώσεις της περί αύξησης της συνεισφοράς της Γερμανίας στον κοινοτικό προϋπολογισμό όσο και τις προ ημερών αναφορές σε χρηματοδοτικά εργαλεία που δεν έχουμε ξαναδεί, προετοιμάζει την γερμανική κοινή γνώμη στην κατεύθυνση της από κοινού αντιμετώπισης της οικονομικής κρίσης για όλα τα κράτη μέλη της Ε.Ε. Τούτο  φαίνεται και από  την μεγάλη αλλαγή στην στάση του γερμανικού τύπου έναντι αυτού του ζητήματος.

Τα παραπάνω «ομολόγησε» κατά κάποιο τρόπο μετά τη Σύνοδο ο Μάριο Σεντένο, πρόεδρος του Γιούρογκρουπ, δηλώνοντας ότι «βαδίζουμε σε κάποια μορφή κοινού χρέους, το οποίο δεν θα αποκαλέσουμε κορονοομόλογα ή ευρωομόλογα και θα εκδοθεί από την Ε.Ε.» ενώ η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, πρόεδρος της Κομισιόν ξεκαθάρισε ότι η κοινοτική απάντηση θα περιλαμβάνει και επιχορηγήσεις και δάνεια στα κράτη μέλη, αρνήθηκε να προσδιορίσει το ακριβές ποσό κάνοντας λόγο, ωστόσο, για τρισεκατομμύρια και όχι για δισεκατομμύρια ευρώ.

Το δύσκολο βήμα φαίνεται να έγινε. Μια πρώτη συμφωνία δείχνει να υπάρχει. Η πυρετώδης διαπραγμάτευση συνεχίζεται όσον αφορά την κατανομή των πόρων. Από την ταχύτητα λήψης των αποφάσεων θα εξαρτηθεί και η αποτελεσματικότητά των αναμενόμενων παρεμβάσεων.

Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου (Π.Ν.Π): τι ακριβώς είναι;

Του Νίκου Γεωργαντά

Το τελευταίο χρονικό διάστημα, σε καθημερινή σχεδόν βάση, στα ΜΜΕ ακούμε ή διαβάζουμε  τον όρο «Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου» ή  το αρκτικόλεξο  Π.Ν.Π.

Τι ακριβώς είναι η Π.Ν.Π. ;

Θα επιχειρήσουμε με απλά λόγια και συνοπτικά να απαντήσουμε σε αυτό το ερώτημα.

Στο άρθρο 44 §1 του Συντάγματος ορίζεται ότι «Σε έκτακτες περιπτώσεις εξαιρετικά επείγουσας και απρόβλεπτης ανάγκης ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας μπορεί, ύστερα από πρόταση του Υπουργικού Συμβουλίου, να εκδίδει πράξεις νομοθετικού περιεχομένου. Οι πράξεις αυτές υποβάλλονται στη Βουλή για κύρωση σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 72 παράγραφος 1, μέσα σε σαράντα ημέρες από την έκδοσή τους ή μέσα σε σαράντα ημέρες από τη σύγκληση της Βουλής σε σύνοδο. Αν δεν υποβληθούν στη Βουλή μέσα στις προαναφερόμενες προθεσμίες ή αν δεν εγκριθούν από αυτή μέσα σε τρεις μήνες από την υποβολή τους, παύουν να ισχύουν στο εξής».

Το Σύνταγμα κατοχυρώνει την διάκριση των εξουσιών σε νομοθετική, εκτελεστική και δικαστική. Κατεξοχήν φορέας της νομοθετικής εξουσίας είναι το Κοινοβούλιο και της εκτελεστικής εξουσίας ο ΠτΔ και η Κυβέρνηση. Η Π.Ν.Π., δηλαδή η δυνατότητα έκδοσης ενός ουσιαστικού νόμου από την εκτελεστική εξουσία χωρίς την σύμπραξη του κατεξοχήν φορέα της νομοθετικής εξουσίας ήτοι του κοινοβουλίου αποτελεί μια παρέκκλιση από την ως άνω θεμελιώδη αρχή της διάκρισης των εξουσιών. Την επιτρέπει το Σύνταγμα ενόψει και ένεκα έκτακτων συνθηκών.

Η διάταξη του άρθρου 44 παρ. 1 περιλήφθηκε στο Σύνταγμα του 1975 προκειμένου να τεθεί φραγμός και να ασκηθεί έλεγχος στην εκτελεστική εξουσία. Και τούτο διότι σε όλη την συνταγματική και κοινοβουλευτική ιστορία του σύγχρονου ελληνικού κράτους υπήρχε η πικρή εμπειρία, η εκτελεστική εξουσία και συγκεκριμένα το Υπουργικό Συμβούλιο να δημοσιεύσει στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως ΠΥΣ (Πράξεις Υπουργικού Συμβουλίου), δηλαδή «νόμους» (πρωτογενείς κανόνες δικαίου λέγονται στα νομικά) που δεν βασίζονταν σε εξουσιοδότηση άλλου νόμου  και  που, βεβαίως, δεν είχαν καν συζητηθεί στην  βουλή.

Αντίστοιχη διάταξη περιλαμβάνεται στα περισσότερα Συντάγματα της Ευρώπης, ενδεικτικά αναφέρουμε, το Γαλλικό Σύνταγμα του 1958 (άρθρο 38), το Ιταλικό Σύνταγμα του 1948 (άρθρο 77) και  το Ισπανικό του 1978 (άρθρο 86).

Ουσιαστικά

με την Π.Ν.Π. λόγω εκτάκτων αναγκών δεν ακολουθείται η συνήθης νομοθετική διαδικασία, η οποία συνίσταται  α) στην ψήφιση από την Βουλή του (τυπικού) νόμου  και β) στην έκδοση και δημοσίευσή του από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.

Με την Π.Ν.Π. το δίκαιο, κατ' εξαίρεση, παράγεται από το Υπουργικό Συμβούλιο (το οποίο έχει και την αποκλειστική πολιτική ευθύνη) και τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.

 Οι  Π.Ν.Π. έχουν την ίδια ισχύ με τον τυπικό νόμο από την ημέρα δημοσίευσής τους στο ΦΕΚ. Προσφέρουν την ταχύτητα και την ευελιξία που απαιτείται στην αντιμετώπιση έκτακτων ζητημάτων. Η Βουλή (κύριος φορέας της νομοθετικής εξουσίας) καλείται να κυρώσει με  νόμο  την Π.Ν.Π. εντός σαράντα ημερών από την έκδοσή της (ή από τη σύγκληση της Βουλής σε σύνοδο). Εάν η Π.Ν.Π. δεν κατατεθεί στη Βουλή για κύρωση ή δεν εγκριθεί εντός τριών μηνών από την υποβολή της προς κύρωση, παύει η ισχύς της αλλά μόνο για το μέλλον.  Δηλαδή, η Π.Ν.Π. μέχρι το παραπάνω χρονικό σημείο της εκπνοής των συνταγματικών προθεσμιών για την κύρωσή της αναδίδει κανονικά τις νομικές της συνέπειες, οι οποίες και δεν ανατρέπονται.

Συχνά τίθεται το ερώτημα αν οι Π.Ν.Π. υπόκεινται σε δικαστικό έλεγχο υπό την έννοια  να ελέγξουν τα Δικαστήρια την συνδρομή των προβλεπόμενων από το Σύνταγμα απαραίτητων ουσιαστικών προϋποθέσεων για την έκδοση τους («έκτακτες περιπτώσεις εξαιρετικά επείγουσας και απρόβλεπτης ανάγκης»).

Ενώ στην θεωρία υπάρχει διχογνωμία, η νομολογία των Δικαστηρίων  θεωρεί τις Π.Ν.Π. ως πράξεις νομοθετικού οργάνου. Συνεπώς κάθε έλεγχός τους κατά την παραπάνω έννοια είναι απαράδεκτος.

Ωστόσο, οι Π.Ν.Π., όπως όλοι οι νόμοι, υπόκεινται παρεμπιπτόντως σε έλεγχο συνταγματικότητας. Οποιοδήποτε Δικαστήριο μπορεί να κρίνει ότι μια διάταξη περιλαμβανόμενη σε Π.Ν.Π. είναι αντισυνταγματική. Εξάλλου, κατά την ορθή γνώμη, τα Δικαστήρια οφείλουν να ελέγξουν το κατά πόσον τηρήθηκαν οι προβλεπόμενες από το Σύνταγμα προθεσμίες για την υποβολή των Π.Ν.Π. προς κύρωση στη Βουλή και για την τελική έγκρισή τους από αυτή.

Αναμφίλεκτα, η Π.Ν.Π. είναι μια κατ’ εξαίρεση νομοθετική διαδικασία και σε κάθε περίπτωση είναι απαραίτητο  η εκτελεστική εξουσία το συντομότερο δυνατόν από την έκδοση της να την υποβάλλει στην Βουλή προς κύρωση.

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ : η τελευταία ευκαιρία;

Του Νίκου Γεωργαντά 

Μετά από ένα ατέρμονο  «παζάρι» πολλών ημερών το Γιούρογκρουπ, και κατόπιν παρασκηνιακών πιέσεων και ζυμώσεων Γαλλίας και Γερμανίας, κατέληξε σε συμφωνία.

Συμφωνήθηκαν τα εξής: α) η Κομισιόν μέσω της δράσης Sure θα διαθέσει το ποσό των 100 δις ευρώ για την στήριξη της εργασίας, β) η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) θα διοχετεύσει σε επενδύσεις το ποσό των 200 δις ευρώ και γ) ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας (ο γνωστός μας ESM) 240 δις ευρώ για την αντιμετώπιση των δαπανών υγείας λόγω της πανδημίας του κορονοϊού.

Πρόκειται για μια «πύρρειο νίκη» της Ιταλίας καθότι χώρες που έχουν πληγεί μπορούν να λάβουν ευνοϊκότατη δανειοδότηση από τον ESM μέχρι του ποσού που αντιστοιχεί στο 2% του ΑΕΠ τους,  για την κάλυψη των δαπανών υγείας. Η διατύπωση είναι τέτοια ώστε να χωρέσουν δαπάνες, άμεσες κα έμμεσες με ευρύτατη ελευθερία κινήσεων.

Το μειονέκτημα, όμως, είναι ότι πρόκειται για δάνειο που καταγράφεται στο δημόσιο χρέος της κάθε χώρας και όχι για μη επιστρεπτέες χρηματοδοτήσεις. Τίποτα, βέβαια, δεν αποκλείει αυτό να αλλάξει στο μέλλον.

Η Ελλάδα υπολογίζεται ότι θα λάβει μια ένεση ρευστότητας από 9 έως 15 δισεκατομμύρια ευρώ.

Από εκεί και πέρα, ουσιαστικά δεν λήφθηκε απόφαση όσον αφορά την αντιμετώπιση των οικονομικών επιπτώσεων της πανδημίας και της επελαύνουσας ύφεσης. Στην πραγματικότητα το Eurogroup πέταξε το μπαλάκι στους αρχηγούς κρατών και σε μια μελλοντική Σύνοδο Κορυφής.

Στο σημείο 19 της Κοινής Δήλωσης των Υπουργών Οικονομικών των μελών της ευρωζώνης γίνεται λόγος για Ταμείο Ανάκαμψης που θα χρηματοδοτηθεί από καινοτόμους χρηματοδοτικούς πόρους και εργαλεία.

Ο γάλλος υπουργός Οικονομικών Λεμέρ δήλωσε ότι τα καινοτόμα εργαλεία ισοδυναμούν με κοινά χρέη και αυτό που απομένει είναι να υπάρξει διασάφηση των λεπτομερειών.

Στον αντίποδα κατά τον Oλλανδό υπουργό Οικονομικών Χούκστρα  επιλέχθηκε μια «συνειδητά ασαφής» διατύπωση σχετικά με το συμφωνηθέν ταμείο ανασυγκρότησης για την επόμενη μέρα της πανδημίας του κορονοϊού.

Είναι καταφανές ότι η απόφαση επιτρέπει διπλή ανάγνωση ώστε να είναι όλες οι πλευρές ικανοποιημένες, αν και φαίνεται ότι συμφωνήθηκε πώς θα απαιτηθεί η ύπαρξη Ταμείου Ανασυγκρότησης.

Αξίζει επισημάνσεως ότι η DW μεταδίδει την είδηση κάνοντας λόγο για δημιουργική ασάφεια ενώ ο πρώην καγκελάριος, Γκέρχαρντ Σρέντερ με συνέντευξή του στην Handelsblatt, τίθεται ανοικτά υπέρ του ευρωομολόγου.

Η Ευρώπη δεν διαλύθηκε αλλά δεν ενθουσίασε. Διαπίστωση η οποία είναι απολύτως ακριβής.

Αναμφίλεκτα πρόκειται για έναν ευρωσυμβιβασμό με ανοικτό, όμως, το παραθυράκι διαλόγου. Έτσι ήταν πάντοτε η ΕΚ και μετέπειτα Ε.Ε., μια αέναη διαπραγμάτευση.

Ωστόσο, πλέον, το πολιτικό έλλειμμα είναι εμφανές. Η πολιτική εμβάθυνση που δεν προχώρησε την δεκαετία του 1990 λόγω των αντιδράσεων και των προσκομμάτων τότε της Μ. Βρετανίας παραμένει μέχρι και σήμερα το πιο αδύναμο σημείο της Ένωσης.

 Το «καλύπτει» προσωρινά η ΕΚΤ χρησιμοποιώντας διάφορα εργαλεία κατά παρέκκλιση από το καταστατικό της όπως η αγορά κρατικών ομολόγων χωρίς το πλαφόν του 33% του δημοσίου χρέους εκάστου κράτους.

Αλλά η κρίση αυτή δεν θα μπορέσει να ξεπεραστεί με μόνες αυτές τις παρεμβάσεις, χρειάζονται γενναία μέτρα. Και αργά ή γρήγορα όλοι θα κληθούν να αντιμετωπίσουν την πραγματικότητα.

ΕΚΠΤΩΣΗ 25% ΣΤΙΣ  ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΕΣ  ΕΙΣΦΟΡΕΣ  &  ΦΟΡΟΥΣ (ΠΛΗΝ ΦΠΑ).

Του Νίκου Γεωργαντά

 

Δημοσιεύθηκε προ ολίγου στο ΦΕΚ (τ. Α’ 75/30-03-2020) Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου (Π.Ν.Π) στην οποία, μεταξύ άλλων, προβλέπεται (ΜΕΡΟΣ Α,  Άρθρο πρώτο) έκπτωση 25% για δόσεις βεβαιωμένων οφειλών επιχειρήσεων και φυσικών προσώπων, που επλήγησαν οικονομικά λόγω εμφάνισης και διάδοσης του κορονοϊού COVID-19.

 Οι ΚΑΔ των εν λόγω φυσικών προσώπων και επιχειρήσεων έχουν προσδιοριστεί με αποφάσεις του Υπουργού Οικονομικών που εκδόθηκαν βάσει της από 11-03-2020 Π.Ν.Π. (ΦΕΚ τ. Α’ 55/11-03-2020, άρθρο 2 παρ. 1 και 2).

 Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται και οι δικηγόροι.

            Για τις ως άνω επιχειρήσεις και φυσικά πρόσωπα που εκπίπτει ποσοστό είκοσι πέντε τοις εκατό (25%) των δόσεων των βεβαιωμένων στη Φορολογική Διοίκηση οφειλών τους  με ημερομηνία καταβολής από τις 30 Μαρτίου 2020 έως και τις 30 Απριλίου 2020, εφόσον αυτές καταβάλλονται εμπρόθεσμα.

 Σε περίπτωση οφειλών που τελούν σε καθεστώς ρύθμισης/διευκόλυνσης τμηματικής καταβολής, εκπίπτει ποσοστό εικοσιπέντε τοις εκατό (25%) του ποσού της δόσης της ρύθμισης.

Από το ευεργέτημα του προηγούμενου εδαφίου εξαιρούνται οι οφειλές από ΦΠΑ και παρακρατούμενους φόρους που δεν έχουν υπαχθεί σε καθεστώς ρύθμισης/διευκόλυνσης τμηματικής καταβολής, καθώς και οφειλές που προέρχονται από ανάκτηση κρατικών ενισχύσεων και χρέη υπέρ αλλοδαπού Δημοσίου.

            Η διάταξη εφαρμόζεται σε οφειλές που θα καταβληθούν μετά από την έναρξη ισχύος της  ως άνω Π.Ν.Π. ήτοι από την 31-03-2020 (δημοσίευση στο ΦΕΚ).

ΕΚΤ  (για την διαφαινόμενη ύφεση) : WHATEVER  IT TAKES

  Η προάσπιση της δημόσιας υγείας και η προστασία όλων μας από τον ιό sars-covid19 (κορονοϊός) είναι προτεραιότητα  της πολιτείας τούτη την στιγμή.

                

  Ας σκεφθούμε, όμως, ότι  ο κόσμος στον οποίο θα "ξυπνήσουμε"  μόλις - με το καλό-  λάβει τέλος ο παγκόσμιος υγειονομικός εφιάλτης θα είναι πολύ διαφορετικός.

               

  Η ύφεση θα έχει στρογγυλοκαθίσει νωχελικά στο καθιστικό του σπιτιού μας και θα μας κλείνει το μάτι,  επιχειρήσεις πιθανόν θα καταστεί αδύνατο να επαναλειτουργήσουν, θέσεις εργασίας και  εισοδήματα  θα κινδυνεύσουν ή θα χαθούν.

               

  Η οικονομία της Ευρωζώνης θα βρεθεί προ μιας πρωτοφανούς κρίσης, η δε ελληνική οικονομία  που βρισκόταν σε φάση ανάνηψης είναι καταφανέστατα περισσότερο ευάλωτη.

   Στην χθεσινή Σύνοδο Κορυφής μέσω τηλεδιάσκεψης δεν κατέστη δυνατό να βρεθεί συμφωνία. Πολλοί πρωθυπουργοί μεταξύ των οποίων αυτοί της Ιταλίας, Ισπανίας και Ελλάδας αλλά και ο Γάλλος Πρόεδρος πρότειναν την έκδοση κορονο-ομολόγου. Οι πλούσιες χώρες του Βορρά με προεξάρχουσα την Γερμανία δεν το δέχτηκαν υπενθυμίζοντας ότι το ευρωομόλογο αντιτίθεται στη νομισματική Ένωση. Ιταλία και Ισπανία κατά νομική ακριβολογία απείλησαν με βέτο. Αξίζει, παρόλα αυτά, επισημάνσεως ότι εκδόθηκε κοινό ανακοινωθέν.

                

   Είναι όλα μαύρα και άραχνα;

               

   Μάλλον όχι!
   

   Το ένα ταμπού μετά το άλλο ξεπερνιέται. Εξηγούμαι.

                

   Το Σύμφωνο Σταθερότητας (κανόνες για χρέος και έλλειμμα) ανεστάλη.

                

    Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα  (ΕΚΤ) ανοίγει το δρόμο για απεριόριστο τύπωμα χρήματος.

      

    Μας αφορούν τα παραπάνω;

                

   Αναμφίβολα ναι διότι επηρεάζουν την καθημερινότητά μας και την ζωή μας με τρόπο που ούτε υποψιαζόμαστε.

               

    Συγκεκριμένα:          

    

   Μέχρι σήμερα η κεντρική τράπεζα σύμφωνα με το Καταστατικό της  δεν μπορούσε      να  αγοράζει κρατικά ομόλογα σε ποσοστό μεγαλύτερο από το 33% του χρέους κάθε χώρας.

  Ωστόσο το πλαίσιο του προσωρινού Προγράμματος Αντιμετώπισης της Πανδημίας (Pandemic Emergency Purchase Programme =PEΡΡ)  ύψους 750 δις ευρώ,  η ΕΚΤ ανακοίνωσε  ότι το παραπάνω όριο παύει να ισχύει.

               

   Κι ενώ θεωρείται σίγουρο ότι θα ασκηθεί κριτική και θα προκύψουν νομικά θέματα για άμεση χρηματοδότηση κρατών από την ΕΚΤ είναι βέβαιο ότι ο δρόμος είναι ορθάνοικτος για τοποθετήσεις μεγαλύτερες από το 1/3 του συνολικού χρέους οποιασδήποτε χώρας και μέτρα στήριξης σε χώρες που το έχουν ανάγκη.

    Συνεπώς ακόμα κι αν δεν εισακουστεί η έκκληση για την έκδοση corona-ομολόγων –μιας μορφής κοινού ευρωομολόγου, θα έχει γίνει το αποφασιστικό βήμα.

     Είναι, λοιπόν,  ξεκάθαρο ότι η ΕΚΤ εννοεί εμπράκτως το  «whatever it takes»,  προκειμένου να αντιμετωπιστεί η κρίση.

      

      Εναπόκειται στις πολιτικές ηγεσίες της Ε.Ε. να κινηθούν αναλόγως.

      Ίσως είναι και η τελευταία ευκαιρία.

ΑΥΣΤΗΡΟΣ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ: ΠΩΣ ΘΑ ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΙ.

Του Νίκου Γεωργαντά

           

          Απόψε ενεργοποιήθηκε το μέτρο του αυστηρού περιορισμού της κυκλοφορίας σε ολόκληρη τη επικράτεια έως την 6^η Απριλίου 2020 με ισχύ από τις 06.00 π.μ. της Δευτέρας του τρέχοντος μηνός.

Αναμένεται η δημοσίευση στο ΦΕΚ της σχετικής Κοινής Υπουργικής Απόφασης (ΚΥΑ) των υπουργών Προστασίας του Πολίτη, Υγείας και Εσωτερικών μετά από γνώμη της Εθνικής Επιτροπής προστασίας της Δημόσιας Υγείας, η οποία εκδίδεται με βάση την χορηγηθείσα εξουσιοδότηση με το άρθρο 68 της από 20-03-2020 Π.Ν.Π. (ΦΕΚ τ. Α’ 68/20-03-2020).

ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΠΡΟΒΛΕΠΕΤΑΙ

Μετακινήσεις πολιτών για την εξυπηρέτηση αναγκών τους που δεν μπορούν να ικανοποιηθούν με άλλον τρόπο επιτρέπονται μόνο για τους ακόλουθους λόγους:

Α)  Μετάβαση από και προς την εργασία για τις εργάσιμες ώρες.

Για την μετάβαση προς και από την εργασία ο εργαζόμενος απαιτείται να φέρει μαζί του βεβαίωση κίνησης (Βεβαίωση τύπου Α) η οποία υπογράφεται από τον εργοδότη ή, σε περίπτωση νομικού προσώπου από τον νόμιμο εκπρόσωπό του ή, σε περίπτωση ελεύθερου επαγγελματία ή αυτοαπασχολούμενου, από τον ίδιο.

 Β) ΛΟΙΠΕΣ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΕΙΣ

1) Μετάβαση σε φαρμακείο ή επίσκεψη στον γιατρό, εφόσον αυτό συνιστάται μετά από σχετική επικοινωνία.

2) Μετάβαση σε εν λειτουργία κατάστημα προμηθειών αγαθών πρώτης ανάγκης (σούπερ μάρκετ, μίνι μάρκετ), όπου δεν είναι δυνατή η αποστολή τους.

3) Μετάβαση στην τράπεζα, στο μέτρο που δεν είναι δυνατή η ηλεκτρονική συναλλαγή.

4) Κίνηση για παροχή βοήθειας σε ανθρώπους που βρίσκονται σε ανάγκη.

5) Μετάβαση σε τελετή (π.χ. κηδεία, γάμος, βάφτιση) υπό τους όρους που προβλέπει ο νόμος ή μετάβαση διαζευγμένων γονέων ή γονέων που τελούν σε διάσταση που είναι αναγκαία για τη διασφάλιση της επικοινωνίας γονέων και τέκνων, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις.

6) Σωματική άσκηση σε εξωτερικό χώρο ή κίνηση με κατοικίδιο ζώο, ατομικά ή ανά δύο άτομα, τηρώντας στην τελευταία αυτή περίπτωση την αναγκαία απόσταση 1,5 μέτρου.

Για μεμονωμένες μετακινήσεις (τύπου Β), έχετε 3 επιλογές: α) SMS, β) εκτυπωμένο και συμπληρωμένο έντυπο βεβαίωσης κίνησης,  και γ) χειρόγραφη βεβαίωση κίνησης.

α)  Αποστολή ΕΣΕΜΕΣ (SMS) από το κινητό σας στον αριθμό 13033 (ΧΩΡΙΣ ΧΡΕΩΣΗ) με την μορφή: X κενό ονοματεπώνυμο και διεύθυνση κατοικίας, όπου Χ είναι ο λόγος εξόδου από το σπίτι με αριθμό 1,2,3,4,5,6 που αντιστοιχεί στις παραπάνω αιτιολογίες.

Για παράδειγμα αν θέλουμε να πάμε σούπερμαρκετ στέλνουμε στο 13033 το εξής εσεμές (sms):

2 ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΕΩΡΓΑΝΤΑΣ ΟΔΟΣ ΤΡΕΛΑΣ 0,  ΑΘΗΝΑ

Αν θέλουμε να πάμε στον γιατρό ή το φαρμακείο:

1 ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΕΩΡΓΑΝΤΑΣ ΟΔΟΣ ΤΡΕΛΑΣ 0,  ΑΘΗΝΑ

β) Συμπλήρωση Εντύπου

Αν δεν θέλετε ή δεν μπορείτε να στείλετε εσεμές, μπορείτε να κατεβάσετε συμπληρώσετε, και να φέρετε μαζί σας βεβαίωση κατ’ εξαίρεση μετακίνησης.

γ) Χειρόγραφη Βεβαίωση

Η χειρόγραφη βεβαίωση πρέπει να έχει τις εξής πληροφορίες:

Όνομα/Επίθετο

Διεύθυνση Κατοικίας

Λόγο μετακίνησης που εμπίπτει στις παραπάνω επιτρεπόμενες κατηγορίες και διεύθυνση προορισμού

Ημερομηνία, ώρα, υπογραφή.

Το σύνολο των εντύπων βεβαιώσεων μπορείτε να τα κατεβάσετε από την σελίδα forma.gov.gr.

Οι συνθήκες είναι πρωτοφανείς και ακραίες.

Αυστηρός περιορισμός  κυκλοφορίας σε όλη την επικράτεια  (μέτρο το οποίο προκαλεί πλάκωμα σε κάθε δημοκρατικό πολίτη, καθώς εισβάλλει στον πυρήνα της ελεύθερη ανάπτυξης της προσωπικότητας) δεν είχε ποτέ επιβληθεί από το 1975 και μέχρι σήμερα.

Λόγοι δημόσιας υγείας επέβαλαν την συγκεκριμένη απόφαση σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στις διατάξεις των άρθρων 5 παρ. 4 & 5 και 21 παρ. 3  του Συντάγματος*.

Αντίστοιχα μέτρα έχουν ληφθεί σε πολλές χώρες της Ευρώπης όπως η Ιταλία, Ισπανία, Γερμανία και αλλού.

Μπορεί να αλλάζει δραματικά την καθημερινότητά μας αλλά πρέπει να αναλογιστούμε ότι γίνεται για την προστασία της δημόσιας υγείας και για να σωθεί η ζωή πολλών ανθρώπων διά του δραστικού περιορισμού διασποράς του άγνωστου ως προς την συμπεριφορά του κορονοϊού.

Ας οπλιστούμε όλοι με υπομονή και ψυχραιμία προκειμένου να επιδείξουμε την ανάλογη ατομική και κοινωνική ευθύνη.

Ας έχουμε στην άκρη του μυαλού μας ότι είναι ένα όλως προσωρινό μέτρο και να κάνουμε χρήση των εξαιρέσεων στην απαγόρευση μετακίνησης με φειδώ και λογική.

Θα περάσει κι αυτό!

Το μείζον είναι να είμαστε όλοι υγιείς και παρόντες όταν η όλη κατάσταση θα μοιάζει μακρινή ανάμνηση.

*5.4 Σ: Απαγορεύονται ατομικά διοικητικά μέτρα που περιορίζουν σε οποιονδήποτε Έλληνα την ελεύθερη κίνηση ή εγκατάσταση στη Χώρα, καθώς και την ελεύθερη έξοδο και είσοδο σ’ αυτήν. Τέτοιου περιεχομένου περιοριστικά μέτρα είναι δυνατόν να επιβληθούν μόνο ως παρεπόμενη ποινή με απόφαση ποινικού δικαστηρίου, σε εξαιρετικές περιπτώσεις ανάγκης και μόνο για την πρόληψη αξιόποινων πράξεων, όπως νόμος ορίζει.

5.5 Σ: Καθένας έχει δικαίωμα στην προστασία της υγείας και της γενετικής του ταυτότητας. Νόμος ορίζει τα σχετικά με την προστασία κάθε προσώπου έναντι των βιοϊατρικών παρεμβάσεων.

**         Eρμηνευτική δήλωση: Στην απαγόρευση της παραγράφου 4 δεν περιλαμβάνεται η απαγόρευση της εξόδου με πράξη του εισαγγελέα, εξαιτίας ποινικής δίωξης, ούτε η λήψη μέτρων που επιβάλλονται για την προστασία της δημόσιας υγείας ή της υγείας ασθενών, όπως νόμος ορίζει.

21.3 Σ:  Tο Kράτος μεριμνά για την υγεία των πολιτών και παίρνει ειδικά μέτρα για την προστασία της νεότητας, του γήρατος, της αναπηρίας και για την περίθαλψη των απόρων.

ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ-ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ: ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΙΣΧΥΕΙ.

Του Νίκου Γεωργαντά

Με την από 20-03-2020 Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου (Π.Ν.Π.) και στο άρθρο 68 αυτής, μεταξύ πολλών άλλων θεμάτων, προβλέφθηκαν πρόσθετα μέτρα για την αντιμετώπιση του κινδύνου διασποράς του κορονοϊού COVID-19 και συγκεκριμένα τα παρακάτω:

1)    Προσωρινή απαγόρευση εισόδου στην Ελληνική Επικράτεια υπηκόων τρίτων κρατών. Η απαγόρευση του προηγούμενου εδαφίου δεν ισχύει για τους υπηκόους κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και της Συμφωνίας Σένγκεν, συμπεριλαμβανομένων των συζύγων τους ή των προσώπων με τα οποία αυτοί έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, καθώς και των ανήλικων τέκνων τους.

Έχει ενεργοποιηθεί ήδη με την με αριθμό Δ1α/ΓΠ.οικ.19030 (ΦΕΚ Β’ 916/17-03-2020) ΚΥΑ των υπουργών προστασίας του πολίτη, Υγείας και  Εσωτερικών.

2)    Απαγόρευση δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων, στις οποίες συμμετέχει ένας ελάχιστος αριθμός ατόμων για το απολύτως αναγκαίο χρονικό διάστημα, σε όλη την Επικράτεια ή σε ορισμένη μόνο περιοχή με απόφαση του Αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας μετά από γνώμη της Εθνικής Επιτροπής προστασίας της Δημόσιας Υγείας έναντι του κορονοϊού COVID-19.

Έχει εξαγγελθεί ως μέτρο η απαγόρευση συναθροίσεων άνω των 10 ατόμων, δεν έχει δημοσιευθεί ακόμα στο ΦΕΚ σχετική απόφαση.

3)    Περιορισμοί ή απαγόρευση της κυκλοφορίας των πολιτών εν όλω ή εν μέρει στην Επικράτεια. Από τα μέτρα του προηγούμενου εδαφίου εξαιρούνται μετακινήσεις των πολιτών για την εξυπηρέτηση ζωτικών, προσωπικών ή επαγγελματικών, αναγκών τους που δεν μπορούν να ικανοποιηθούν με άλλον τρόπο, με κοινή απόφαση των Υπουργών Προστασίας του Πολίτη, Υγείας και Εσωτερικών μετά από γνώμη της Εθνικής Επιτροπής προστασίας της Δημόσιας Υγείας για το απολύτως αναγκαίο χρονικό διάστημα. Παράβαση της παρούσας επισύρει τις κυρώσεις της παρ. 2 του εξηκοστού ένατου άρθρου.

Δεν έχει ενεργοποιηθεί.

4)   Περιοριστικά μέτρα στη μετακίνηση των προσώπων που διαμένουν σε κάθε είδους δομή φιλοξενίας μεταναστών, όπως επίσης στην είσοδο και έξοδο από τις δομές αυτές και να λαμβάνονται αναγκαία συναφή μέτρα για την προστασία της δημόσιας υγείας, τηρουμένης πάντως της αρχής της αναλογικότητας με κοινή απόφαση των Υπουργών Προστασίας του Πολίτη, Υγείας και Μετανάστευσης και Ασύλου μετά από γνώμη της Εθνικής Επιτροπής προστασίας της Δημόσιας Υγείας έναντι του κορονοϊού COVID-19.

      Δεν έχει εκδοθεί η ΚΥΑ.

Ειδικά για τους περιορισμούς ή την απαγόρευση κυκλοφορίας των πολιτών, μέτρο για το οποίο έχει γίνει πολλή συζήτηση τις τελευταίες ημέρες, θα ληφθεί –εάν χρειαστεί- με την έκδοση κοινής απόφασης των Υπουργών Προστασίας του Πολίτη, Υγείας και Εσωτερικών (ΚΥΑ) μετά από γνώμη της Εθνικής Επιτροπής προστασίας της Δημόσιας Υγείας.

Θα προβλέπονται εξαιρέσεις για την εξυπηρέτηση ζωτικών, προσωπικών ή επαγγελματικών, αναγκών των πολιτών που δεν μπορούν να ικανοποιηθούν με άλλον τρόπο.

Σημειώνεται ότι η Π.Ν.Π. που εξουσιοδοτεί τους ως άνω υπουργούς για την έκδοση της σχετικής απόφασης επικαλείται τις εξής διατάξεις του Συντάγματος:

'Αρθρο 5:

1. Kαθένας έχει δικαίωμα να αναπτύσσει ελεύθερα την προσωπικότητά του και να συμμετέχει στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της Xώρας, εφόσον δεν προσβάλλει τα δικαιώματα των άλλων και δεν παραβιάζει το Σύνταγμα ή τα χρηστά ήθη.             

**4. Απαγορεύονται ατομικά διοικητικά μέτρα που περιορίζουν σε οποιονδήποτε Έλληνα την ελεύθερη κίνηση ή εγκατάσταση στη Χώρα, καθώς και την ελεύθερη έξοδο και είσοδο σ’ αυτήν. Τέτοιου περιεχομένου περιοριστικά μέτρα είναι δυνατόν να επιβληθούν μόνο ως παρεπόμενη ποινή με απόφαση ποινικού δικαστηρίου, σε εξαιρετικές περιπτώσεις ανάγκης και μόνο για την πρόληψη αξιόποινων πράξεων, όπως νόμος ορίζει.

**5. Καθένας έχει δικαίωμα στην προστασία της υγείας και της γενετικής του ταυτότητας. Νόμος ορίζει τα σχετικά με την προστασία κάθε προσώπου έναντι των βιοϊατρικών παρεμβάσεων.

**         Eρμηνευτική δήλωση: Στην απαγόρευση της παραγράφου 4 δεν περιλαμβάνεται η απαγόρευση της εξόδου με πράξη του εισαγγελέα, εξαιτίας ποινικής δίωξης, ούτε η λήψη μέτρων που επιβάλλονται για την προστασία της δημόσιας υγείας ή της υγείας ασθενών, όπως νόμος ορίζει.

Άρθρο 25: …

4. Tο Kράτος δικαιούται να αξιώνει από όλους τους πολίτες την εκπλήρωση του χρέους της κοινωνικής και εθνικής αλληλεγγύης.

'Αρθρο 21: …

3. Tο Kράτος μεριμνά για την υγεία των πολιτών και παίρνει ειδικά μέτρα για την προστασία της νεότητας, του γήρατος, της αναπηρίας και για την περίθαλψη των απόρων.

Στο άρθρο 69 της παραπάνω Π.Ν.Π. ορίζεται ότι  στα φυσικά πρόσωπα, που παραβιάζουν τα μέτρα υφίστανται τις προβλεπόμενες στην παρ. 6 του άρθρου πρώτου της από 25.2.2020 Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου (Α΄ 42) ποινικές κυρώσεις  (6. Όποιος δεν συμμορφώνεται με τα μέτρα του παρόντος άρθρου τιμωρείται με φυλάκιση έως δύο (2) ετών, εκτός αν η πράξη τιμωρείται βαρύτερα με άλλη διάταξη)  και τις κυρώσεις που προβλέπονται στον Ποινικό Κώδικα, επιβάλλεται με αιτιολογημένη πράξη της αρμόδιας αρχής, για κάθε παράβαση, διοικητικό πρόστιμο πέντε χιλιάδων (5.000) ευρώ.

Συνεπώς ουδεμία σχέση με την πραγματικότητα έχουν όσα γράφονται τις τελευταίες ημέρες σε μερίδα του τύπου για κατάσταση πολιορκίας και άλλες αστειότητες.